Σάββατο, Μαρτίου 14, 2015

Τα πιο συχνά λάθη στον προφορικό λόγο!

Ο προφορικός λόγος χαρακτηρίζεται από αυθορμητισμό και αμεσότητα. Την ώρα που μιλάμε δεν έχουμε το χρόνο να σχεδιάσουμε το τι θα πούμε και πως θα το πούμε και έτσι είναι φυσιολογικό να υπάρχει μια προχειρότητα στην έκφραση, δηλαδή ασυνταξίες, ανολοκλήρωτες φράσεις και γραμματικά λάθη. Σ' αυτήν την ανάρτηση θα σταθώ στο τελευταίο. Μέσα από συζητήσεις αλλά και από τα πιο δημοφιλή ερωτήματα στο διαδίκτυο, παρατήρησα τα πέντε λάθη που γίνονται συχνότερα και σας τα παρουσιάζω.


Η γενική πτώση:
Γενικά δυσκολεύει αρκετά ο τονισμός και αυτό κυρίως συμβαίνει στη γενική του πληθυντικού αριθμού, (π.χ. όχι "αυτόπτων μάρτυρων" όπως ακούω συχνά, αλλά "αυτοπτών μαρτύρων") όμως δυσκολεύει αρκετά και ο σχηματισμός των επιθέτων σε -υς (π.χ. ο βαθύς, του βαθιού/βαθύ/βαθέος) αλλά και ο σχηματισμός ουσιαστικών σε -άκι (π.χ. το καλαμάκι, του καλαμακίου). Τα γυναικεία επώνυμα, επιπροσθέτως, δημιουργούν στους περισσότερους ένα πρόβλημα στη γενική, αλλά ως γενικό κανόνα πρέπει να θυμόμαστε ότι δεν κλίνονται, γιατί δηλώνουν κτήση. Έτσι δεν θα πούμε "της Αλικάκης, της Βανδής, της  Παναγιωταρέας". Όπως είναι στην ονομαστική πτώση, έτσι παραμένουν και στις υπόλοιπες.

Προστακτική και αύξηση:
Πολλοί συνηθίζουν λόγου χάριν να λένε "επέτρεψέ μου να πω.." και είναι λάθος. Η προστακτική δεν παίρνει αύξηση. Το σωστό είναι "επίτρεψε", καθώς το "επέτρεψε" είναι τρίτο πρόσωπο ενικού αριθμού στον αόριστο. Το ίδιο φυσικά ισχύει και για άλλα σύνθετα ρήματα με προθέσεις.

Τα σύνθετα του ρήματος "άγω":
Ποιο είναι το σωστό, θα παράγω ή θα παραγάγω; Η απάντηση είναι και τα δύο αλλά σε διαφορετικές χρήσεις και για διαφορετικούς λόγους. Είναι εύκολο να τα διακρίνουμε με μια απλή συμβουλή. Μένοντας, λοιπόν, στο ίδιο παράδειγμα, το "παραγάγω", σε κάθε χρόνο και έγκλιση θα το χρησιμοποιήσουμε αν έχουμε στο μυαλό μας το εξοστρακισμένο "παράξω", καθώς είναι το ίδιο, και τα δύο αναφέρονται σε κάτι στιγμιαίο. Σε κάθε άλλη περίπτωση θα χρησιμοποιήσουμε το παράγω, που είναι το εξακολουθητικό, αυτό που δείχνει διάρκεια.

Σε -μισι:
Δε λέμε "τρεις λεπτά" αλλά "τρία λεπτά". Επομένως το σωστό είναι "τριάμισι λεπτά" και όχι "τρεισήμισι λεπτά" που λένε οι περισσότεροι. Δε λέμε "τέσσερα ώρες" αλλά "τέσσερις ώρες". Άρα, θα πούμε και "τεσσερισήμισι ώρες" και όχι "τεσσεράμισι ώρες" και ούτω καθεξής.

Θηλυκά ουσιαστικά σε -ος:
Οι περισσότεροι ομιλητές στη ροή του λόγου προσθέτουν αρσενικά άρθρα στα εν λόγω θηλυκά ουσιαστικά ή τα συνοδεύουν με άλλα μέρη του λόγου στο αρσενικό γένος. Για παράδειγμα λένε "τους άλλους παραμέτρους", όμως είναι η παράμετρος (άρα, "τις άλλες παραμέτρους"). Λένε "οι κατάλληλοι μέθοδοι", ενώ είναι η μέθοδος (άρα, "οι κατάλληλες μέθοδοι").

...γιατί η γλώσσα είναι ένα εργαλείο και καλό είναι να το χρησιμοποιούμε σωστά.

Για του λόγου τα λάθη, κοίταξε κι εδώ




0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου



Η φωτογραφία μου
Θεσσαλονίκη
Είμαι φιλόλογος -πρόσφατα ολοκλήρωσα τις μεταπτυχιακές μου σπουδές στην Πολιτική Ιστορία (ΑΠΘ). Στα ενδιαφέροντα μου ανήκει η μελέτη της γλώσσας, η θεωρία της λογοτεχνίας και η παγκόσμια ιστορία. Προσπαθώ να μεταδώσω το πάθος μου για τη φιλολογία και την ελληνική γλώσσα στους μαθητές, Έλληνες και ξένους, ενώ παράλληλα ασχολούμαι με την έρευνα, αναλαμβάνω μεταφράσεις, όπως και την επιμέλεια βιβλίων. Mπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου μέσω της παρακάτω φόρμας, τοποθετώντας τα στοιχεία σας. Τα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.

Φόρμα επικοινωνίας:

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *