Δευτέρα, Μαΐου 16, 2016

Ποια η σχέση των Ρωμαίων με τη φιλοσοφία;


Συχνά οι φιλόλογοι και οι μελετητές της φιλοσοφίας αποφεύγουν να κάνουν λόγο για τη ρωμαϊκή φιλοσοφία και μόνο εδώ και λίγο καιρό έλκυσε το ενδιαφέρον ως ιδιαίτερος κλάδος του ρωμαϊκού πολιτισμού.

Η φιλοσοφία στη Ρώμη δεν ήταν ιδιαίτερα αρεστή και δεν θεωρούνταν χρήσιμη, γι αυτό και αντιμετωπιζόταν ως ένα ελληνικό εισαγόμενο προϊόν που έπρεπε να ασκείται με μέτρο. Ήταν αποδεκτή ως δευτερεύουσα ενασχόληση, στην ίδια κατηγορία με την εκτροφή των ζώων και το κυνήγι. Έγινε ευρύτερα αποδεκτή μέσα από τον περίγυρο του κύκλου των Σκιπιώνων και παρόλο που θεωρούνταν ως ένα τμήμα της γενικής παιδείας, που θα μπορούσε να είναι χρήσιμο ακόμη και στους ποιητές, είναι χαρακτηριστικό πως δε συγκαταλεγόταν στις επτά ελευθέριες τέχνες. Mετά την πτώση της Καρχηδόνας, όταν η ρωμαϊκή ηθική κλονίστηκε, άρχισε η συζήτηση για ηθικά θέματα σε θεωρητικό επίπεδο.

Σαν λέξη η “philosophia” ήταν γνωστή στους Ρωμαίους αρκετά νωρίς, ωστόσο χρησιμοποιόταν με υποτιμητικό τρόπο μιας και δήλωνε τις περίπλοκες διαλεκτικές εκφράσεις ή ακόμη την απάτη και το ψέμα και επίσης, χαρακτήριζε την άνανδρη και απόκοσμη δραστηριότητα. Μόνο κατά τα χρόνια του Νέρωνα η λέξη αυτή άρχισε να εξισώνεται με τη “sapientia”, την πρακτική σοφία που αξιολογείται θετικά και αποτελεί κατά τον Πλαύτο μετάφραση της ελληνικής λέξης «φρόνησις». Με αυτήν τη διάκριση τονίζεται η πρακτική πλευρά της γνώσης και ο σκεπτικισμός απέναντι σε ηθική και μεταφυσική και αυτή είναι η μεγαλύτερη διαφορά μεταξύ τους, καθώς για τους Ρωμαίους σημαντικό ρόλο είχε η έννοια της λειτουργικότητας και πιο συγκεκριμένα το να λειτουργεί η φιλοσοφία θεραπευτικά.

Η φιλοσοφική γραμματεία των Ρωμαίων καλλιεργήθηκε, όσον αφορά την εξωτερική μορφή αλλά και το περιεχόμενο, κατ’ αντιπαράθεση προς τα ελληνικά πρότυπα και επομένως δε μπορεί να είναι πρωτότυπη ήδη και μόνον εξαιτίας των καταβολών της. Σενέκας, Λουκρήτιος, Απουλήιος, Κικέρωνας, είναι μόνο ορισμένα από τα ονόματα μεγάλων Ρωμαίων φιλοσόφων.

Μπορεί να σας ενδιαφέρει:
Η θεραπευτική αξία της φιλοσοφίας: Τι απαντά ο Μάρκος Αυρήλιος στις αγωνίες μας (Μέρος πρώτο)


0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου



Η φωτογραφία μου
Θεσσαλονίκη
Φιλόλογος και Υποψήφια Διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών (ΑΠΘ). Ερευνητικά ενδιαφέροντα: γλώσσα, πολιτική και εξουσία, σεξιστικός λόγος, μελέτη του φύλου, πολιτικές γυναικείας χειραφέτησης, κοινωνική φιλοσοφία και κοινωνικά κινήματα. Παράλληλα με τη διδασκαλία και την έρευνα, επιμελούμαι βιβλία. Mπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου μέσω της παρακάτω φόρμας, τοποθετώντας τα στοιχεία σας. Τα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.

Φόρμα επικοινωνίας:

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *